VU-hoogleraar vermeldt nevenfuncties alsnog
André van der Braak, hoogleraar boeddhisme aan de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam, vermeldt na vragen van • open boeddhisme • alsnog zijn nevenfuncties.
De lijst met functies maakt duidelijk dat een belangrijk deel van zijn nevenactiviteiten samenloopt met die van professor Paul van der Velde (Radboud Universiteit Nijmegen, RU).
Dit is actueel én relevant, omdat Van der Velde als onderzoeker van onderzoekscentrum Kaski (RU) momenteel een wetenschappelijk oordeel moet vellen dat verstrekkende gevolgen kan hebben voor Van der Braak, zijn collega’s bij de VU en hun netwerk binnen de boeddhistische gemeenschap.
‘Geen nevenwerkzaamheden’
André van der Braak is sinds 1 januari 2012 bijzonder hoogleraar Boeddhistische filosofie in dialoog met andere levensbeschouwelijke tradities aan de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam.
Tot vanmiddag meldde hij via zijn contactpagina bij de VU ‘geen nevenwerkzaamheden’ te hebben.
Verplichting
Mei 2012 scherpte de Vereniging van Universiteiten (VSNU) De Nederlandse Gedragscode Wetenschapsbeoefening aan.
Sindsdien is het melden van relevante nevenfuncties verplicht.
Na vragen van • open boeddhisme • heeft Van der Velde vanavond alsnog aan die plicht voldaan.
Eenmanszaak
Op vragen van • open boeddhisme • naar zijn nevenfuncties verklaarde Van der Braak eigenaar te zijn van een eenmanszaak.
Deze is opgericht op 1 maart 1998, en voert als handelsnamen ‘A. van der Braak Internet Plus Consultancy & Trainingen’ en ‘Dr. André van der Braak Filosoof en Publicist’ (KvK-nummer 33301484).
ZZP-er
Vanuit zijn eenmanszaak verricht prof. Van der Braak als zzp-er meerdere werkzaamheden, zegt hij. Hij meldde spontaan de volgende functies.
Bij Zen Centrum Amsterdam treedt hij sinds 2007 op als (bezoldigd) zenleraar.
Aan de VU is Van der Braak sinds 2006 (bezoldigd) docent in het programma Hoger Onderwijs Voor Ouderen (HOVO).
Sinds 2010 doceert hij (bezoldigd) filosofie aan de Hogeschool InHolland.
Deze werkzaamheden behoren tot de uitoefening van zijn vak als filosoof, zegt Van der Braak.
Zen.nl
Daarnaast is hij werkzaam bij de franchise-organisatie Zen.nl van zenleraar Rients Ritskes.
Hij meldde afgelopen augustus als (bezoldigd) gastdocent te hebben opgetreden tijdens de door Zen.nl georganiseerde Zenfilosofie Zomercursus aan de Radboud Universiteit.
Van der Braak verzuimde echter op te merken dat hij ook als docent optreedt binnen de lerarenopleiding van Zen.nl.
Daar onderwijst hij op 18 november ongeveer honderd Zen Leraren In Opleiding (ZIOP).
FOW
Van der Braak liet tevens na te vermelden dat hij lid is van de Participatieraad van de BOS.
Ook maakte hij geen melding van het feit dat hij lid is van de Programmaraad van de stichting Filosofie Oost-West (FOW), waar hij tevens doceert.
Van 2007 tot 2009 was hij directeur van FOW.
In het collegejaar 2012-2013 geeft Van der Braak daar les over onderwerpen als ‘Het nieuwe boeddhisme ‘navayana” en ‘Boeddhistische filosofie in India, China, Japan en het Westen’.
Inmiddels heeft Van der Braak deze omissie via zijn contactpagina hersteld.
Nietzsche Research Center
Verder maakt André van der Braak actief deel uit van het Nietzsche Research Center (RU). Hij meldt dit alleen op zijn privé site.
Van der Braak promoveerde in Nijmegen op het onderwerp Nietzsche en zen. Zijn promotor Paul van Tongeren is directeur van het centrum in Nijmegen.
Daarnaast is hij ook nog werkzaam als docent aan de School voor Comparatieve Filosofie Antwerpen (SCFA).
Onduidelijk is of hij zijn werkzaamheden bij het Nietzsche-centrum en de SCFA bezoldigd of onbezoldigd verricht.
Curriculumcommissie
Van der Braak bevestigt tegenover • open boeddhisme • dat hij sinds 2008 deel uit maakt van een curriculumcommissie van de BUN. Ook deze functie wordt op zijn contactpagina niet vermeld.
De curriculumcommissie moet namens de BUN en de stichting Boeddhistische Zendende Instantie (BZI) een ambtsopleiding tot ‘boeddhistische chaplain’ realiseren.
Het BZI-bestuur bestaat onder andere uit Gertjan Mulder, algemeen directeur en bestuurslid van de BOS. Net als Van der Braak behoort Mulder tot de Amsterdamse Kanzeon sangha.
Voorkomen
Aanvankelijk zat Van der Braak in de curriculumcommissie als vertegenwoordiger van één van de boeddhistische stromingen, zegt hij.
Sinds zijn benoeming tot hoogleraar op 1 januari 2012 zit hij -’om belangenverstrengeling te voorkomen’- níet in de curriculumcommissie namens zijn boeddhistische stroming.
Nu vertegenwoordigt hij daarin de VU. Bij de VU is hij ook contactpersoon voor vragen over de ambtsopleiding.
Buddhism@VU
Binnen de VU is Van der Braak al langer een goede bekende. Sinds 2008 participeert hij in het programma Buddhism@VU onder leiding van VU-docent Annewieke Vroom.
Buddhism@VU komt tot stand in samenwerking met de BOS en Bodhi-TV, de BOS-jongerensite. Tot de zomer van 2012 verzorgde Vroom voor de BOS-radio een column.
Achterwege
Eerder onderzoek van • open boeddhisme • wees uit dat ook dat de Nijmeegse hoogleraar Van der Velde de door VSNU geëiste vermelding van relevante nevenfuncties achterwege liet.
De berichtgeving van • open boeddhisme • gaf ook hem aanleiding enkele nevenfuncties alsnog te melden.
Niet alle functies
Nog steeds vermeldt Van der Velde niet al zijn nevenfuncties.
Enkele bezigheden die direct relevant zijn voor zijn huidige bezigheden als onderzoeker bij het Kaski zijn niet terug te vinden.
Uit de wel vermelde functies vallen Van der Velde’s werkzaamheden als docent bij FOW en bij Zen.nl, bijvoorbeeld, niet op te maken.
FOW-netwerk
In feite onttrekt Van der Velde daarmee het karakter en de reikwijdte van zijn samenwerking met Van der Braak -met name binnen het FOW en het boedddhistische netwerk waarin zij beiden actief zijn- aan de waarneming van wetenschappers, overheden, media en het publiek.
Het beste bewijs daarvoor is dat Kaski-directeur Ton Bernts op vragen van • open boeddhisme • meteen opmerkte geen enkele weet te hebben van Van der Velde’s nevenactiviteiten.
Nu Van der Braak deze nevenfuncties wel vermeldt, klemt temeer de vraag waarom Van der Velde dit nalaat.
Verwevenheid
De verwevenheid tussen de bezigheden van beide hoogleraren strekt verder dan die bij FOW en de Zomer- en ZIOP-cursussen van Zen.nl alleen.
In 2010 publiceren zij samen met Aloys Wijngaards het boek Buddhist Transformations; datzelfde jaar verzorgen ze samen een themadag boeddhisme voor het HOVO-programma in Nijmegen.
Evaluatie
Die verwevenheid is van belang vanwege de rol die van Van der Velde als wetenschappelijk onderzoeker bij het Kaski te vervullen heeft.
De uitkomst van de Kaski-evaluatie van de BUN als zendende instantie kan verstrekkende gevolgen hebben.
Dit geldt zowel voor Van der Braak en zijn collega’s bij de VU, als voor de netwerken van Van der Braak en Van der Velde binnen de boeddhistische gemeenschap.
Pakt het advies slecht uit voor de BUN, dan wordt haar erkenning als zendende instantie niet verlengd en komt de noodzaak van de VU-ambtsopleiding tot ‘boeddhistisch chaplain’ te vervallen.
Oneigenlijke beïnvloeding
In januari 2012 verscheen de Code ter voorkoming van oneigenlijke beïnvloeding door belangenverstrengeling van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen.
Daarin wordt benadrukt dat iedere wetenschapper zijn omgeving in staat moet stellen na te gaan welke consequenties moeten worden verbonden aan relaties met ‘personen uit directe omgeving die baat kunnen hebben bij een bepaalde uitkomst van een advies.’
Volgens het 21 september 2012 verschenen advies van de commissie Schuyt ‘rust op de wetenschap de verplichting om elke reële mogelijkheid tot ondermijning van het vertrouwen zo veel mogelijk en zo vroeg mogelijk tegen te gaan.’
Een ‘sterk kritische cultuur’ binnen onderzoeksinstellingen is daarbij doorslaggevend, meent de commissie.
Actualiseren
Desgevraagd zei Van der Braak dat hij de nevenfuncties op zijn contactpagina bij de VU direct na zijn terugkeer uit China op 18 oktober 2012 zélf, eigenhandig zou actualiseren.
Inmiddels heeft hij -pal vóór zijn vertrek- de daad reeds bij het woord gevoegd.
Lees ook
> Nieuws – Hoogleraar meldt geen relevante nevenfuncties voor Kaski-studie
> Nieuws – RU-hoogleraar: nevenvuncties ‘maatschappelijk relevant’
> Nieuws – Van der Velde (RU) publiceert drie nevenfuncties
> Contactpagina prof. dr. André van der Braak bij de Vrije Universiteit
> Contactpagina prof. dr. Paul van der Velde bij de Radboud Universiteit
> André van der Braak bij Zen Centrum Amsterdam
> Buddhism@VU
> Zen.nl – ‘Zenprofessor treedt aan in Amsterdam’ (september 2012, pdf)
> Trouw – Interview André van der Braak (10-1-2012)
Kijk ook
> BOS – Boeddhisme en filosofie: Kind van de verlichting
2 Responses to “VU-hoogleraar vermeldt nevenfuncties alsnog”
Er staat één onjuistheid in dit verder zeer informatieve verhaal. Er wordt (over het advies van het KASKI aan Justitie) gesteld:
‘Pakt het advies slecht uit voor de BUN, dan wordt haar erkenning als zendende instantie niet verlengd en komt de VU-ambtsopleiding tot ‘boeddhistisch chaplain’ te vervallen.’
Die opleiding komt niet daarom te vervallen, dat heeft heeft het ministerie van Onderwijs mij in een mail van 5 juli verzekerd; ik citeer:
‘Tot slot vraagt u of het al of niet erkennen van de Boeddhistische Unie Nederland – en daarmee de BZI – door (…) Teeven van Justitie van invloed is op de subsidieverlening. Voor het ministerie van OCW is het niet relevant of de mede-aanvrager erkend is door Justitie. In de Kamerbrief staat dat de aanvraag moet worden gedaan door een hogeronderwijsinstelling samen met één (of meer) organisatie(s) van (een) geloofsovertuiging(en). Ook moet de geloofsovertuiging voldoende draagvlak en erkenning hebben. Aan die criteria is voldaan.’
Zie ook mijn blogbericht ‘De opleiding tot boeddhistisch geestelijk verzorger, met of zonder erkende BUN’ van 5 juli.
Vermoedelijk heeft juist de BUN het beeld geschapen van het harde verband tussen erkenning en ambtsopleiding, om de druk op verlenging van die erkenning zo groot mogelijk te maken.
In de toekomst kunnen boeddhistische geestelijke verzorgers gewoon in instellingen van gezondheidszorg komen te werken. Als daar vacatures zijn uiteraard, en daar zit mijn twijfel.
Zelfs als de BUN wordt opgeheven kan dit gewoon doorgaan, immers in de gezondheidszorg wordt steeds minder waarde gehecht aan ‘zendende instanties’.
Voorwaarde is ook dat de kwaliteit van de master+ambtsopleiding goed is, helaas is ondanks mijn aandringen nog steeds geen invulling gegeven aan wat boeddhistisch geestelijke verzorging in moet inhouden.
Dit ondanks een toezegging in deze richting van prof. André van der Braak, die natuurlijk zelf geen geestelijke verzorger is.
Joop Romeijn heeft het volledig bij het rechte eind. Er had moeten staan ‘komt de noodzaak van de VU-ambtsopleiding tot ‘boeddhistisch chaplain’ te vervallen.’
Zo heeft de redactie het eerder ook geformuleerd. We hebben de tekst daarom dienovereenkomstig aangepast.