Trouw ondervraagt Ritskes niet
Dagblad Trouw verzuimt in de rubriek ‘Vijf vragen’ bij Rients Ritskes (Zen.nl) door te vragen naar de feitelijke achtergronden van zijn aangezegde breuk met de Japanse zenmeester Sokun Tsushimoto Roshi.
Trouw-verslaggeefster Marije van Beek interviewde Ritskes voor de krant van 15 april 2013 (‘Ontgroening in klooster is barbaars’).
Ze voert Ritskes op als ‘de bekendste zenmeester van Nederland’. Aanleiding voor haar interview is zijn mededeling in de dagen daarvoor dat hij ‘breekt met zijn Japanse leermeester’.
Eén dag eerder beschuldigde deze leermeester -Sokun Tsushimoto Roshi- Ritskes ervan valse claims over zijn status als leraar te maken. Eenvoudig journalistiek onderzoek (via Google bijvoorbeeld) zou dit Van Beek duidelijk hebben gemaakt.
Geen commentaar
Van Beek wil op vragen van • open boeddhisme • over dit nalaten geen commentaar geven.
‘Journalistiek die journalistiek bevraagt, wat schieten we daarmee op?’, zegt ze. ‘Ik ben nu bezig met een ander verhaal hierover, dat verschijnt morgen (red: 18 april 2013), wacht daar maar op’.
De redactie van • open boeddhisme • had van haar willen weten of zij Ritskes om commentaar op de versie van de Japanse zenmeester van de huidige gang van zaken heeft gevraagd.
Uit de weerslag in de krant van haar gesprek met Ritskes is dit niet op te maken. Ritskes wordt als enige bron opgevoerd, en kan zo zonder enige journalistieke toetsing zijn interpretatie van de gang van zaken geven.
De aanleiding -Ritskes’ breuk met zijn boeddhistische leraar- verdwijnt daardoor achter het beeld van een wrede, achterlijke kloostertraditie.
De Trouw-rubriek Vijf Vragen kent een vaste opzet: beantwoording in full quote van vijf vragen over een actueel onderwerp door één persoon.
Niet de eerste keer
Het is niet de eerste keer dat Trouw berichten over boeddhistische onderwerpen publiceert, zonder aan controle van opgevoerde feiten te doen.
In het afgelopen halfjaar publiceerde Trouw berichten over geestelijke zorg van boeddhistische gedetineerden. Daarin voerden de journalisten feiten zonder onderbouwing op.
De krant slikte in deze gevallen het cijfermateriaal van de overheid voor zoete koek. De redactie verzuimde haar werk te doen dat van een kwaliteitskrant en opinieleider is te verwachten: onder meer controle en duiding
Bekende argument
In het interview verklaart Ritskes de breuk met Sokun Tushimoto Roshi met zijn bekende argument: ‘We zijn te ver uit elkaar gegroeid’.
Hij kwalificeert het zen-kloosterleven en de ‘ontgroeningspraktijken’ als ‘barbaars’. Ze staan hem ‘steeds meer tegen’.
Hij illustreert deze barbaarsheid met voorbeelden als verplicht opeten van twee kilo noodles, schreeuwen naar elkaar tijdens retraites en meditaties, slaag met een massagestok.
Op de vraag van Van Beek hoe men in Japan op zijn besluit reageert, antwoordt Ritskes: ‘Dat weet ik pas als ik mijn pij inlever. Ja, dat was mijn eigen idee: ik vond het symbolisch bij mijn besluit passen. En de pij kan daar mooi weer gebruikt worden’.
Publicatie Bohditv en BD
Behalve Trouw publiceren ook Bohditv (onderdeel van de BOS) en het Boeddhistisch Dagblad (BD) over de affaire-Ritskes.
Bodhitv, de jongerensite van de BOS, meldt op 10 april 2013 als eerste het persbericht van Ritskes.
Op 14 april 2013 (16.25 uur) publiceert het BD onder de kop ‘Ron Sinnige: Rients Ritskes is een oplichter’ een nieuwsbericht. Basis is een persbericht dat Ron Sinnige in opdracht van Sokun Tsushimoto Roshi schreef en verspreidde.
Sinnige reclameerde bij het BD. Hij heeft de uitspraak in de kop (die ook in de oorspronkelijke tekst terugkomt) nooit gedaan.
Het BD paste de kop aan: ‘Sokun Tsushimoto Roshi: ‘Rients Ritskes maakt valse claims over zijn status als leraar’.
Persbericht
In de aangepaste versie laat de redactie na te vermelden dat het BD een persbericht overneemt. Hierdoor kan ten onrechte de indruk ontstaan dat de citaten van Sokun Tushimoto Roshi door het BD zelf zijn verkregen: ‘Dat zegt de Japanse zenmeester Sokun Tsushimoto Roshi vandaag in het Boeddhistisch Dagblad.’
Eerder deed de redactie hetzelfde met persberichten van de BUN en de BOS.
De oorspronkelijke url (http://boeddhistischdagblad.nl/ron-sinnige-rients-ritskes-is-een-oplichter/) bestaat nog steeds en verwijst naar het aangepaste bericht. Uit de tekst wordt niet duidelijk dat de url-titel door Sinnige is bestreden.
Lees ook
> Actueel – Trouw neemt weer cijfers kritiekloos over
> Actueel – BD gedraagt zich als BUN-spreekbuis
> Commentaar – Trouw verstaat tijdgeest niet (met reactie)
> BD – Sokun Tsushimoto Roshi: ‘Rients Ritskes maakt valse claims over zijn status als leraar’ (14-4-2013)
> Sinnige – Persbericht titelfraude Rients Ritskes (14-4-2013)
Geef een reactie