Einde BOS in zicht?

6 december 2012

Staatssecretaris van Cultuur Sander Dekker heeft de zogeheten 2.42-omroepen, waaronder de BOS, de afgelopen week medegedeeld dat zij uiterlijk in 2016 van het scherm, de radio en het internet verdwijnen.

Dit schrijft het Nederlands Dagblad (ND) vanmorgen, op basis van ‘bronnen’ binnen de publieke omroep.

Het ND-bericht wordt overgenomen door Dagblad Trouw, NRC Handelsblad en andere media.

Volgens de bronnen van het ND is het kabinet van mening dat religie ‘achter de voordeur’ hoort. Dekker ontkent in Trouw dat bewindslieden of ambtenaren die woorden hebben gebruikt.

NRC meldt dat de omroepen ‘vanmiddag’ met een gezamenlijke verklaring komen.

Brief staatssecretaris

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap maakt via Rijksoverheid.nl een brief van staatssecretaris Dekker (VVD) over dit onderwerp aan de Tweede Kamer (6 december 2012) bekend.

Daarin schetst Dekker hoe hij de mediaparagraaf uit het regeerakkoord van het kabinet Rutte II uitvoert.

Uit de tekst van deze brief kan niet worden opgemaakt dat de kleine religieuze omroepen (de zogeheten artikel 2.42-omroepen) verdwijnen doordat de staatssecretaris hun zendmachtiging intrekt.

Regeerakkoord Rutte II

Dekker voert het regeerakkoord in drie stappen uit, schrijft hij de Tweede Kamer.

Eerst dient hij een wetsvoorstel in waarin hij de media-bezuinigingen van het kabinet Rutte I -op enkele kleine wijzigingen na- overneemt.

Dat voorstel gaat in 0p 1 januari 2014. De daarin gerealiseerde bezuinigingen stellen het budget van de 2.42-omroepen -dus ook de BOS- per 1 januari 2016 op nul.

Daarna volgt een wetsvoorstel waarin Dekker de financiering van de regionale omroepen en een korting op het budget van de publieke omroep realiseert.

Als laatste wil de staatssecretaris voorstellen die tot een ‘verdere vernieuwing van het publieke mediabestel’ moeten leiden. Hij informeert de Tweede Kamer hierover voor de zomer van 2013.

Niet ter discussie

Voor Dekker staat de programmering centraal, en dus niet het individueel belang van de omroepen.

Volgens hem staat niet ter discussie dat levensbeschouwing onderdeel is van de mediaopdracht. Dit geldt voor alle omroepen en NTR.

‘Het is van belang dat NPO [Nederlandse Publieke Omroep] zorgt voor een goede en afgewogen inbedding van de levensbeschouwelijke programmering in de totale programmering’, aldus Dekker.

Zelf financieren

De rol van de 2.42-omroepen staat al langer ter discussie.

De per 1 januari 2016 gerealiseerde bezuinigingen betekenen in ieder geval, schrijft Dekker, dat de 2.42 zendmachtigingshouders (kerkgenootschappen en genootschappen op geestelijke grondslag, waaronder de BUN) hun zendtijd vanaf dat moment volledig zelf moeten financieren.

Over de invulling daarvan gaat de staatssecretaris ‘op korte termijn’ met de 2.42-zendmachtigingshouders in gesprek.

Nederlands Dagblad

Volgens de ‘bronnen’ van het ND staat de uitkomst van die gesprekken bij voorbaat vast.

‘Het kabinet trekt de zendmachtiging van de kleine religieuze omroepen in. Programma’s van IKON/ZvK en de RKK, zoals de kerkdiensten en eucharistievieringen, verdwijnen daarmee van het scherm’, aldus het ND.

In dat geval raakt ook de BUN haar zendmachtiging kwijt. Dit betekent dat de BOS in 2015 haar laatste programma’s uitzendt.

Individueel gefinancierde omroepen

In een toelichting aan aan NOS Nieuws zegt Dekker dat het stoppen van de financiering van 2.42-omroepen betekent dat de zendmachtigingshouders deze voortaan zelf moeten financieren, ‘maar dat zal, denk ik, heel erg lastig zijn’.

Lukt dat niet, dan moet er wat Dekker betreft binnen de algemene programmering aandacht aan levensbeschouwing worden besteed.

‘Levensbeschouwing  is een taak voor het hele publieke bestel. De vraag is of je dit nu moet doen met individueel gefinancierde omroepen op basis van een religie of specifieke levensbeschouwelijke stroming’, aldus Dekker.

De kans dat de kleine religieuze omroepen verdwijnen noemt Dekker ‘heel groot’.

Reactie Gertjan Mulder

In een reactie zegt algemeen directeur Gertjan Mulder van de BOS op de eigen site dat hij zich verheugt dat de staatssecretaris het belang van levensbeschouwelijke programmering onderstreept.

‘Van vitaal belang is nu vanzelfsprekend wel, dat met het wegvallen van de 2.42 omroepen die levensbeschouwelijke zendtijd en de pluriformiteit daarvan op een andere manier mediawettelijk en financieel wordt verankerd,’ aldus Mulder.

Hij zegt uit te zien naar een ‘constructief overleg’ daarover met de staatssecretaris en de NPO.

Genootschappen

Staatssecretaris Dekker schrijft dat hij met de religieuze en levensbeschouwelijke genootschappen gaat praten ‘over de wijze waarop zij invulling willen en kunnen geven aan levensbeschouwelijke programmering’.

Met ‘genootschappen’ doelt hij op 2.42 zendmachtigingshouders zoals de BUN, niet op uitvoeringsorganisaties zoals de BOS.

Lees ook

> Actueel – BOS bepaalt eigen koers alleen
> Actueel – Zendmachtiging BOS loopt gevaar
> Actueel – BOS raakt eigen inkomsten kwijt
> Analyse – Omroepdilemma voor boeddhisten
> Staatssecretaris Dekker – Uitwerking regeerakkoord Rutte II (6-12-2012, pdf)
> Kabinetsformatie 2012 – Regeerakkoord
> Nieuwsbericht ministerie OC&W over brief Dekker (6-12-2012)
> NRC – ‘Kabinet schrapt kleine religieuze omroepen’ (6-12-2012)
> Trouw – Omroepen op de schop (6-12-2012)
> Trouw – Dekker: religie hoeft niet te verdwijnen achter de voordeur (6-12-2012)
> IKON – ‘Minderheden monddood gemaakt’ (6-12-2012)
> BOS – Financiering levensbeschouwelijke programmering blijft onduidelijk (6-12-2012)

Luister ook

> NOS – Henk Hagoort (NPO) en staatssecretaris Dekker over bezuinigingen (6-12-2012)

Kijk ook

> NOS – Staatssecretaris Sander Dekker over kleine religieuze omroepen (6-12-2012)