Boeddhisten België in palliatieve zorg
De Boeddhistische Unie België (BUB) en de Federatie Palliatieve Zorg Vlaanderen (FPZV) starten in november 2013 de opleiding tot Boeddhistisch Begeleider in de Zorgsector. De deelnemers betalen voor het traject dat tot juni 2014 duurt, ongeveer € 750.
Wie in België gecertificeerd Boeddhistisch Begeleider in de Zorgsector wil worden, moet aangesloten zijn bij een lidvereniging van de Boeddhistische Unie België, aan boeddhistische praktijkbeoefening doen, als vrijwilliger en/of in de zorg werken, én de BUB-opleiding hiervoor volgen.
De opleiding beslaat drie programma-onderdelen. De BUB neemt één ervan voor haar rekening: Soft Skills. Het tweede deel betreft een meditatiestage. De FPZV completeert de opleiding met het aanbieden van de Basiscursus Palliatieve Zorgen.
Wie alles ‘met succes’ heeft doorlopen, én kan bewijzen dat hij of zij aan ‘een regelmatige praktijkbeoefening’ binnen een lidvereniging van de BUB doet, krijgt het certificaat. De opleiding is toegankelijk voor iedereen, benadrukt de BUB op haar site. Omdat het aantal deelnemers gelimiteerd is, past de BUB in de toekenning twee criteria toe. Wie zich voor alles inschrijft, wordt als eerste geplaatst. Daarna komen leerlingen van andere opleidingen van de BUB en haar lidverenigingen, vrijwilligers en ‘zij die actief zijn in de zorgsector’ in aanmerking.
De BUB geeft op haar site niet aan waaraan ‘succes’ en de regelmaat in ‘praktijkoefening’ wordt getoetst.
De BUB heeft 20 verenigingen als lid: drie in de Theravada, 9 in de Mahayana, 7 in de Vajrayana traditie, 1 in de andere tradities. De unie verzorgt cursussen vanuit het eigen Hoger Instituut van het Boeddhisme.
De BUB motiveert het aanbieden van deze opleiding vanwege de vraag naar deze vorm van zorg. Bij ziekte, ouderdom en levenseinde ontstaat de wens ‘om begeleid te worden op basis van een boeddhistische vizie’. Daarom biedt de unie binnen het Hoger Instituut van het Boeddhisme de opleiding met eigen certificatie aan.
Kosten
De opleidingskosten bestaan uit € 499 voor de eerste twee programma-onderdelen en ongeveer € 250 voor de Basiscursus Palliatieve Zorgen.
De BUB biedt de cursist vijf modules: Zingeving, Boeddhistische Ethiek, Body Mind, Leven met sterven (twee residentiële weekeinden, Instituut Yeunten Ling, Huy) en Dialoog. Vier modules worden in 31 uur gegeven, uitgesmeerd over twaalf dagdelen.
Wie alle modules volgt, betaalt de unie € 499, in plaats van € 585. Vrijstelling voor het volgen van bepaalde modules is bij het BUB-secretariaat aan te vragen. De BUB vermeldt op haar site niet hoe dit proces verloopt. De meditatiestage duurt minimaal minimaal twee dagen, en dient te worden gehouden bij een andere dan de eigen BUB-lidvereniging.
Basiscursus noodzakelijk
Het certificaat wordt pas afgegeven als de deelnemer ook de Basiscursus Palliatieve Zorgen van een van de aangesloten leden van de FPZV heeft gevolgd. Deze kost € 250-280 (respectievelijk vijf en zes dagen).
De BUB meldde op 23 oktober 2013 in een wervingsmail dat zich 16 deelnemers hebben ingeschreven, en dat nog plaatsen in enkele modules beschikbaar zijn. De twee weekeinden zitten vol. Op dit moment (per 28 oktober 2013) is het maximum aantal deelnemers bereikt, aldus de BUB (er is plek in enkele modules).
De FPZV is in 1990 opgericht en vertegenwoordigt iedereen die zich in Vlaanderen met palliatieve zorg bezighoudt. Aangesloten zijn 15 zogeheten netwerken palliatieve zorg. De organisatie wordt gesteund door de Vlaamse overheid, Chairos (vriendenkring palliatieve zorg) en VLK (Vlaamse Liga tegen Kanker).
De federatie werkt op dit moment aan een richtlijn rond ‘Spirituele en existentiële zorg’.
Meer opleidingen door BUB
De BUB gebruikt haar eigen Hoger Instituut van het Boeddhisme vaker voor opleidingen. De unie krijgt sinds 2008 van de Belgische overheid elk jaar een subsidie om de structuur van het boeddhisme ‘uit te tekenen’, opdat tot definitieve erkenning kan worden overgegaan. Om die reden biedt het instituut een reeks opleidingsmodules aan die tezamen het Postgraduaat Boeddhistische Filosofie en Ethiek vormen.
Deze moeten praktiserende boeddhisten opleiden tot leraar boeddhisme in het reguliere onderwijs. Het diploma kan in de toekomst worden ‘gevaloriseerd’. De Belgische overheid moet dan wel tot volledige en definitieve erkenning van het boeddhisme én de BUB overgaan. Dat is nog niet gebeurd.
Net als bij de opleiding Boeddhistisch Begeleider in de Zorgsector geldt in dit postgraduaat ook de BUB-certificatie. Deze houdt ‘regelmatig beoefenaar zijn bij een lidvereniging van de BUB’ in. Daarvoor moet dan een ‘attest’ van de unie worden overlegd. Het postgraduaat is sinds januari 2012 ‘eveneens toegankelijk voor adviseurs van morele bijstand’.
Edel Maex, tot 2010 als bestuurslid en secretaris-generaal van de BUB betrokken bij de erkenning door de Belgische overheid, heeft nu twijfels over de waarde van zo’n erkenning. Het boeddhisme is te divers van samenstelling om zich door één koepelorganisatie te laten vertegenwoordigen.
Boeddhistisch geestelijke verzorging
De boeddhisten in België zijn niet de enigen in Europa die een opleiding op boeddhistische leest gestoelde geestelijke zorg kunnen volgen.
Aan de VU in Amsterdam wordt sinds 2012 boven op de normale financiële overheidssteun met extra geld (voor vijf jaar € 1,3 miljoen) de eenjarige master Spiritual Care en de eenjarige postdoctorale boeddhistische ambtsopleiding (vermoedelijke start september 2014) aangeboden. De opleiding is verplicht gesteld in de definitieve erkenning door de Nederlandse overheid van de BUN als boedhhotsiceh zenden instantie..
Het is onduidelijk onder meer hoe duur de opleiding per jaar is en hoeveel mensen eraan deelnemen. Het collegegeld bedraagt € 1.835 per jaar.
Nederland kent een onafhankelijk certificatiesysteem voor geestelijke verzorgers in zorgstellingen. Dit is ondergebracht in de Vereniging van Geestelijke Verzorgers in Zorginstellingen. Ze beheert het Kwaliteitsregister Geestelijk Verzorgers waarin geaccrediteerde verzorgers en opleidingen staan.
Lees ook
> BUB – Opleiding Boeddhistisch Begeleider in de Zorgsector
> Federatie Palliatieve Zorg Vlaanderen
> FPZV – Spirituele en existentiële zorg
> Vereniging Geestelijk Verzorger in Zorginstellingen
> SKGV – Stichting Kwaliteitsregister Geestelijk Verzorgers
> SKGV – Accreditatievoorwaarden opleidingen
> Actueel – Zijlstra toetst VU aan discutabele WRR cijfers
> Actueel – Twijfel erkenning BUB
> VU – Masteropleidingen Spiritual Care
> VU – hoogleraar André van der Braak – Omschrijving opleiding (21 febr 2013, pdf)
Geef een reactie