‘Belazerd in zen door nep-meester’
‘Ik voel me belazerd in zen door een nep-meester die veel geld vraagt, laat zien weinig van het zen-boeddhisme te begrijpen, me overhaalde mijn muziek-hobby op te geven’.
De Eindhovenaar Pjotr Bos (35), postbezorger, maakt in zijn terugblik op de periode binnen Zen.nl geen woorden vuil aan zijn ervaringen met Rients Ritskes.
Hij probeerde met een atheïstische opvoeding als achtergrond de antwoorden op zijn levensvragen via taoïsme, meditatie en yoga te zoeken, belandde uiteindelijk bij Zen.nl en draaide daar na ongeveer vijf jaar het bedrijf ‘boos én teleurgesteld’ de rug toe.
Bos vertrok vanwege de ‘belachelijk hoge’ kosten en de ‘niet-boeddhistische’ inhoud van de cursussen voor beginners en gevorderden, en voor de lerarenopleiding. Zijn besluit te stoppen nam hij naar eigen zeggen een paar dagen voor de publicaties over de ‘titelfraude’ door Ritskes.
Levensvragen
Bos’ ouders voedden hem atheïstisch op. God bestaat niet, religie is onzin, is voor domme mensen, waren hun pedagogische uitgangspunten op het vlak van godsdienstbeleving.
Genoegen hiermee nam Bos niet. Om zijn vragen over ‘lijden, verlichting en bevrijding’ beantwoord te krijgen, begon hij als jong-volwassene boeken te lezen: over taoïsme, China én zen. Hij ging thuis mediteren nadat hij een instructieboekje had doorgenomen. Maar echt goed lukte dat niet.
Piekervaring
Echter, hij had tweemaal zijn gedroomde piekervaring, zijn ‘doorbraakmomentje’ in de periode dat hij mediteerde.
‘Daar hadden ze het in de boeken telkens over. En dat overkwam mij. Zomaar. Tijdens het grasmaaien bij mijn ouders en een brief posten kreeg ik plotseling het inzicht van eenheid. Dat alles met elkaar in verbinding staat. En dat allemaal op het moment dat ik niet mediteerde’.
Dat spoorde hem aan zich verder te verdiepen in meditatie. Hij kwam uit bij yoga; na vijf jaar (2008) wilde hij meer te weten komen over meditatie en zen.
Via Google met de, regionale, zoekwoorden ‘zen veldhoven’, ‘zen eindhoven’ kwam hij uit bij de vestiging Eindhoven van Zen.nl, bij Wanda Sluyter.
Hij schreef zich via de portal in omdat hij zo het zen-boeddhisme onder handbereik kreeg. En: ‘Ik heb geen verder onderzoek gedaan. Ik wilde gewoon beginnen. Het zal wel goed zijn, dacht ik toen’.
Hij startte met de beginnerscursus, stapte over naar de gevorderden, maakte een begin met de leraren-opleiding van Zen.nl. ‘Maar gaandeweg begon ik me af te vragen wat deze aanpak te maken heeft met zen, met boeddhisme.’
Minpunten
Bos verwachtte van Zen.nl kennis en kunde van het zen-boeddhisme. Terugblikkend ziet hij alleen maar minpunten.
Hij somt ze op: dure hotels, dwingende en suggestieve praatjes, flinterdunne inhoud, vage managementgepraat, onbegrijpelijke koan-begeleiding, niets over zitten, ademhalen, zenteksten of uitleg erover.
Zo werd hij geconfronteerd met de plannen van Ritskes met de Partij voor Geluk: ‘Alsof hij bij ons wilde polsen hoe we er tegenover stonden. Raar, alsof leraren politiek zouden moeten bedrijven’.
Hoge kosten
Verder probeerde hij in een mail aan Ritskes erachter te komen waarom de kosten voor sesshins zo hoog zijn. Ritskes antwoordde niet. Via Wanda Sluyter kreeg hij een aanbod voor korting.
‘Ik dacht: het zal wel zo zijn, hij is de meester, ik voelde me zelfs schuldig dat ik korting kreeg’, zegt de Eindhovenaar.
Maar, zegt hij nu: ‘Een echte leraar vraagt nooit zoveel geld. Het zou voor hem juist een feest moeten zijn iemand te helpen bij het beseffen dat hij of zij zichzelf voor de gek houdt en dat die persoon daar uiteindelijk een oplossing voor weet te vinden’.
Lerarenopleiding
Toch begon Bos aan de cursus Zen Leraar In Opleiding (ZIOP) van Zen.nl (‘De enige opleiding hiervoor in de buurt’) omdat hij zo handvatten dacht te krijgen voor het opzetten van een eigen zen-groep.
Tijdens het jaarlijks coachingsgesprek in deze opleiding sprak Bos over zijn plan om na het voltooien van de lerarenopleiding het traject van zenmeester te volgen.
‘Hij pakte mijn opmerking met beide handen aan. Ritskes wist dat ik een grote hobby had: muziek maken. Hij zei toen: als je kiest dan moet je er voor de volle 100% voor gegaan. Hij zei niet dat ik voor zen moest kiezen. Ik koos zelf ervoor omdat ik dacht dat dit de enige manier was. Het zal wel een goede keuze zijn, dacht ik weer, Ritskes weet immers hoe het moet’.
Bos had allerlei studio apparatuur, was lid van een groep muziekvrienden. ‘Ik heb alles verkocht, de groep verlaten. Nu denk ik: hij wist hoe belangrijk muziek voor me is. Waar haalde hij het recht vandaan om me de wortel van het zenmeesterschap voor te houden?’
Koans
Tijdens de cursus voor gevorderden kregen alle cursisten van Ritskes in de één op één gesprekken (drie minuten) dezelfde koan (‘Ritskes noemt deze ook mantra’): ‘Wat voel ik, wat ruik ik, wat hoor ik’. Tijdens de gesprekken met Ritskes voelde hij het echter ‘intuïtief’ wringen.
‘Eigenlijk was het gewoon lariekoek van hem. We moesten aantekeningen maken. Toen ik zei daar niets voor te voelen, zei hij: “Ik zou het maar doen als je leraar wil worden”, zegt Bos.
Volgens hem is de ZIOP hooguit een opleiding in meditatietechniek en training in personal coaching. ‘Dit heeft niets met zen te maken’.
Loftuitingen
Op de portal van Zen.nl staan meestal loftuitingen van tevreden cursisten. Ook publiceert het bedrijf statistieken van positieve tevredenheidsonderzoeken. Maar soms zijn de beoordelingen negatief.
Deze worden dan doelbewust niet gepubliceerd, zegt Bos. In een mail aan Ritskes geeft hij op enig moment een aantal gevraagde verbeterpunten, en stelt het niet-publiceren aan de orde.
‘Ritskes heeft het telkens over transparantie. Maar nu niet. Hij is bang voor minder aanmeldingen, het onder de pet houden van dit soort informatie is typisch de reactie van een bedrijf waarin het om geld draait. Ritskes heeft me niet geantwoord’, zegt Bos.
Niet vaarwel
Bos heeft wel Zen.nl maar niet het zen-boeddhisme vaarwel gezegd. Hij mediteert zelf, volgt Jeff Shore, en gaat binnenkort naar een vipassana-meditiegroep. ‘Om te kijken hoe het daar is’.
‘Het spijt me zeer dat ik deze harde woorden van mededogen moet spreken. Ik wil niemand beledigen, ik wil alleen dat Ritskes ophoudt met het bedriegen en misbruik maken van andermans goed vertrouwen en hoop op bevrijding. Ik hoop oprecht dat ook hijzelf een uitweg vind uit zijn eigen zelfbedrog. Zen kan wellicht ook nog ooit werkelijk uitkomst aan hem bieden’.
Lees ook
> Interview – ‘Ritskes verzint zelf zijn zen-boeddhisme’
> Actueel – Zen.nl is miljoenen-business
> Actueel – Kwan Yin Huis eerder dicht
> Actueel – Partij voor Geluk bezig met organisatie
> Jeff Shore – Being Without Self
2 Responses to “‘Belazerd in zen door nep-meester’”
Blijkbaar hebben dit interview en andere openbare uitingen over Zen.nl zin. Er zijn al mensen geweest die mij hierover benaderd hebben.
Ik begon namelijk te twijfelen of het überhaupt gelezen werd. Vanwege een paar persoonlijke benaderingen durf ik nu aan te nemen dat het verscheidene mensen aan het denken zet over Zen.nl.
Niet iedereen die het leest neemt persoonlijk contact op, natuurlijk.
Het heeft heel veel zin dat Pjotr de praktijken van Zen.nl aan de kaak stelt; het zal ongetwijfeld veel worden gelezen waardoor mensen aan het denken worden gezet.
Nep-zenmeester Ritskes graaft met zijn oneigenlijke voorstelling van zaken zelf zijn eigen kuil, dat hij daar uiteindelijk in zal vallen is een kwestie van tijd.
Pjotr’s ogen en de mijne zijn door onze voormalige betrokkenheid bij Zen.nl inmiddels geopend; velen zullen volgen, naar nu blijkt.
Voor Ritskes geldt uitsluitend winstbejag en het strelen van zijn eigen ego om groter dan groots te zijn. Zijn titels en goudbrokaat zijn niet meer dan uiterlijk vertoon zonder inhoud, zijn gladde verhaaltjes over geluk en keuzes maken eveneens.
De hoogmoed die zijn eigen ego streelt heeft inmiddels zijn val ingezet omdat Zen.nl een dubieuze organisatie is, een beerput van onzuiverheid en geldelijk gewin.